Sanktuarium Maryjne na górze Jawor w Wysowej-Zdroju ma szczególnie ważne znaczenie dla Łemków – grekokatolików i prawosławnych. Poza wartością historyczną i emocjonalną miejsce to jest przede wszystkim symbolem tożsamości religijnej. Wprawdzie literatura dotycząca badanego zagadnienia wydaje się bardzo liczna, jednak niektóre aspekty dotyczące sanktuarium podejmowane były jedynie marginalnie. Brak jest całościowego ujęcia zagadnienia opartego na dokumentach. Będzie to więc pierwsza kompleksowa
pozycja książkowa, która ma na celu przybliżenie okoliczności powstania sanktuarium w Wysowej oraz przybliżenie historii, architektury oraz religii Łemków.
Warto przy tym wspomnieć, że sanktuarium na Świętej Górze Jawor jest jednym z najważniejszych centrów duchowych dla wiernych obrządku wschodniego w Polsce.
Opracowanie, którego autorem jest ksiądz Jarosław Czuchta – teolog i obecny proboszcz Parafii p.w. św. Michała Archanioła w Wysowej-Zdroju oraz zarządca sanktuarium maryjnego na Górze Jawor, jest próbą uporządkowania faktów dotyczących genezy i okoliczności powstania sanktuarium. Założeniem pracy jest skonfrontowanie wydarzeń historycznych, opartych na przekazach ustnych i spisanych wspomnieniach, z dokumentacją archiwalną. Praca składać się będzie z trzech części. Pierwsza ukaże w zarysie
problematykę dotyczącą życia religijnego i stosunków międzywyznaniowych na terenie Łemkowszczyzny w okresie międzywojennym. W tym rozdziale znajdzie się również krótkie opracowanie historii Wysowej, wprowadzające w kontekst czasu i miejsca objawień maryjnych. Druga, a zarazem zasadnicza część opracowania, przedstawi genezę i okoliczności powstania sanktuarium. Fakty dotyczące objawień
opowiedziane ustami świadków, jak również spisane wspomnienia, skonfrontowane zostaną z dokumentacją znalezioną w archiwach oraz w prasie tamtego okresu. Rozdział zawierać będzie historię budowy sanktuarium wraz z opisem obiektu. Trzecia, ostatnia część, dotyczyć będzie okresu powojennego i czasów współczesnych, w której ujęto najtrudniejszy okres dziejów sanktuarium. Wtedy też obiekt doświadczył zniszczenia, aby następnie być odbudowany i w końcu powrócić do swego prawowitego właściciela.
Poniżej przedstawiono treść książki w formie zapisu audio, który podzielono na 3 części.
TEKST ODCZYTYWANY MASZYNOWO